Sâdâbâd Ne Demek?

Neden mi bu kelimeyi ele aldım pek muhterem Dilim Dilim Türkçe okuyucusu? Çünkü 31 Ekim 2019 Perşembe gece 04:00'te İstanbul Kağıthane'de Kağıthane Belediyesi'nin yalan ve iftiralarla yıkıma başladığı bir ilim yuvasının adı Sâdâbâd! Sâdâbâd Talebe Yurdu artık Kağıthane'nin zemininde yok ancak yıkılan bir Sâdâbâd yerine dünyanın dört bir yanında yeni Sâdâbâdlar açılıyor elhamdülillâh!

Sâdâbâd'ın Osmanlıca yazılışı سعدآباد şeklindedir. Aslında iki ayrı kelime olan سعد ve آباد kelimelerinin birleşerek oluşturduğu "Mutluluk Alanı", "Saadet Mekanı" gibi bir anlam ihtiva ettiği kelimedir. سعد Arapça kökenli iken آباد ise Farsça kökenlidir. Tüm kelimenin Farsça'da "Yüz Bayındır Yer" anlamına geldiğini söyleyenler de var. Osmanlı İstanbul'unda Sâdâbâd olarak adlandırılan bölge Kağıthane Deresi kıyısında Haliç'e doğru uzanan düzlük mesire ve eğlence alanı imiş.


Evet yıkılan bu ilim irfan yuvası Cennet bahçelerinden bir bahçeydi, mutluluk yuvası idi. Hem dînî hem de fennî ilimleri okuyan üniversiteli gençler orada çok mutluydu ancak onların bu mutluluğu başkalarına battı ve o güzelim yurdu yıktılar. Yukarıda da dediğim gibi bu Saadet Mekanları, Türkiye ve dünyanın dört bir yanında zaten var ve yenileri de açılıyor.

"Abad" kelimesini de ayrıca ele almak isterim. Türkçemizde sonu "t" olarak okunduğu, yazıldığı da oluyor. "Abat" yazınca biraz daha tanıdık gelecek size. Bazı yer isimleri var ülkemizde sonu "abat" ile biten. Mesela Bursa'da Saitabat var ki bu da bence Sâdâbâd'ın farklı okunuşu olarak dilimize geçmiş. Akçaabat var, Eceabat var aklıma gelenler. Bu konuda Kubbealtı Lügati'nin açıklamalarını direkt eklemek istedim:


Sâdâbâdımızı yıkabilirsiniz ancak sadâkatimizi yıkamazsınız! Yorumlarınızı bekliyorum...